4 grudnia 2021 | Artykuły | ,

Czym jest holding finansowy i jakie ma ograniczenia? Holding finansowy, jako forma organizacji gospodarczej. W jaki sposób polskie prawo reguluje funkcjonowanie tego typu organizacji?

Czym jest holding finansowy i jakie ma ograniczenia? Holding finansowy, jako forma organizacji gospodarczej. W jaki sposób polskie prawo reguluje funkcjonowanie tego typu organizacji?

Zazwyczaj holding jest opłacalną formą działalności gospodarczej ze względu na jego wpływ na rozwój gospodarki, będąc przy tym organizacją, złożoną z co najmniej dwóch samodzielnych podmiotów. Dowiedz się, które cechy holdingu finansowego są najbardziej istotne oraz jakie są korzyści z przyjęcia struktury holdingowej.

  • Co to jest holding finansowy?
  • W jaki sposób holding finansowy wpływa na rozwój przedsiębiorstwa?
  • System holdingowy w Polsce.
  • Podsumowanie.

Co to jest holding finansowy?

Przyjmuje się, że holding to firma, która posiada akcje innych przedsiębiorstw, co umożliwia zarządzanie podległymi podmiotami. Dlatego właśnie ten typ prowadzenia działalności charakteryzuje się wzajemnym powiązaniem ze sobą grup spółek — tworząc organizacje. Bardzo często całość składa się ze złożonych podmiotów — podległe spółki mogą tworzyć nowe federacje (zależne również od spółki pierwotnej), tworząc swoistą hierarchię.

Warto zauważyć, że pomimo występowania co najmniej dwóch podmiotów, umowa holdingowa jest umową jednostronną (w przeciwieństwie do umowy spółki) – zawierana między podmiotem zarządzającym i kontrolowanym. Wynika z tego, że nazywanie holdingiem finansowym jedynie współpracę grup kapitałowych, jest bezzasadne. Holdingiem można również nazwać współpracę spółek kapitałowych, przedsiębiorstw państwowych, spół dzielnych, fundacji oraz oczywiście spółek osobowych:

  • Spółek cywilnych,
  • jawnych,
  • komandytowych,
  • podmiotów gospodarczych np. przedsiębiorstw prywatnych, które stanowią własność jednej osoby fizycznej.

W tym momencie staje się jasnym fakt, że umowa holdingowa w rzeczywistości jest umową zobowiązująco -rozporządzającą (między podmiotem kontrolującym i kontrolowanym). Profesor. Dr hab. Bogdan Nogalski (ekspert w dziedzinie funkcjonowania holdingów i grup kapitałowych) zaznacza, że treść tego stosunku może być odmiennie ukształtowana dla każdego z podmiotów zależnych, wchodzących w skład holdingu finansowego. Jednak przeważnie normuje ona takie kwestie jak:

  1. Uczestnictwo podmiotu kontrolującego w majątku podmiotu kontrolowanego,
  2. możność permanentnego oddziaływania podmiotu kontrolującego na organizacyjną gospodarczą i prawną sferę działalności podmiotu kontrolowanego,
  3. trwałość stosunku holdingowego (nabycie udziału kapitałowego ma charakter definitywny),
  4. różnego typu postanowienia dodatkowe. Charakterystyczne jest, że te postanowienia obejmują szereg kwestii szczegółowych związanych z przyszłą współpracą i pozycją obu podmiotów, a także to, że właśnie postanowienia dodatkowe powodują w ogóle konieczność zawarcia umowy holdingowej.

W jaki sposób holding finansowy wpływa na rozwój przedsiębiorstwa?

Zdarza się, że działalność gospodarcza dochodzi do pewnego momentu, w którym niemożliwym jest dalszy rozwój, a nawet dalsze funkcjonowanie. Wskazane jest wtedy wybranie jednej z możliwych form dekoncentracji (rozproszenia) zarządzania. Jednym z rozwiązań staje się system holdingowy, który pomaga przekształcić poszczególne filie lub oddziały gospodarstwa na samodzielnie prosperujące podmioty gospodarcze.

Istnieją również inne możliwości wykorzystania struktury holdingowej w celu powiększenia rozmiarów działalności gospodarczej:

  • Powstawanie holdingu finansowego poprzez wzrost wewnętrzny — w takim wypadku, problem pojawia się, gdy przedsiębiorstwo zwiększa produkcję, albo sprzedaż. Analogiczna sytuacja ma miejsce podczas powiększenia się majątku w przedsiębiorstwie oraz zatrudniania coraz większej ilości osób. Przed firmą, która rośnie z tego powodu stoi dylemat, opisany powyżej.
  • Powstawanie holdingu przez wzrost zewnętrzny — czyli poprzez współpracę z innymi podmiotami gospodarczymi. W takim wypadku holding finansowy może być korzystny dla obu stron.

Wynika z tego co następujące:

  1. Holding finansowy poprawia kontrolę nad powiązanymi ze sobą, pojedynczymi podmiotami,
  2. umożliwia uzyskania pozycji monopolistycznej, co często umożliwia wyeliminowanie konkurencji,
  3. pomaga w uzyskaniu wsparcia finansowego w ramach struktury holdingowej,
  4. system holdingowy sprzyja tworzeniu wspólnych kampanii marketingowych, uzyskując znacznie większą siłę przebicia.

Jak wygląda system holdingowy w Polsce?

Jak zaznacza docent, oraz dr. nauk prawnych Marek grzybowski. Podstawą prawną zawierania umów holdingowych w Polsce jest zasada swobody umów wyrażona obecnie (po nowelizacji z 1990 r. 3;) expresis verbisw art. 3531 k.c. Umożliwia ona zawieranie przez strony wszelkiego typu umów w których ułożą one swe stosunki według swej woli, pod warunkiem, że nie będzie to sprzeczne z właściwością tych stosunków, z ustawą, czy też z zasadami współżycia społecznego. Dla możliwości tworzenia i rozwoju struktury holdingowej podstawowe wręcz znaczenie ma także art. 158 kodeksu handlowego, który znalazł się w nim po nowelizacji z roku 1988″, a który nie tylko przewiduje możliwość tworzenia jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, ale także daje takiej spółce prawo tworzenia następnych jednoosobowych spółek z o.o., pod warunkiem, że nie będzie ona jedynym wspólnikiem tych spółek.

Tworzeniu struktur holdingowych sprzyja także Ustawa z dnia 13 lipca1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, która przewiduje, że spółka powstała po “komercjalizacji” przedsiębiorstwa państwowego, a będąca jeszcze jednoosobową spółką Skarbu Państwa (czyli przed udostępnieniem akcji osobom trzecim) może stać się jednoosobowym założycielem innej spółki akcyjnej. Stwarza to np. możliwość tworzenia na bazie potencjału gospodarczego byłego wielozakładowego przedsiębiorstwa państwowego układu holdingowego, w którym spółki zależne będą wykorzystywać kadry i majątek byłych filii czy też oddziałów dawnego przedsiębiorstwa państwowego. Warto zauważyć, że art. 16 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych może być wykorzystywany także przez przedsiębiorstwa komunalne. Powstawaniu holdingów na bazie przedsiębiorstw państwowych sprzyjają również przepisy dotyczące likwidacyjnej ścieżki prywatyzacji i to jednakowo tej przewidzianej w Ustawie o przedsiębiorstwach państwowych, czyli będącej następstwem nierentowności

(źródło: Ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy — Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 55, poz. 321).3′ Ustawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o zmianie Kodeksu handlowego (Dz.U. Nr 41.poz. 326).3 4Dz.U. Nr 51, poz. 298. z późniejszymi zmianami)

Holding finansowy — podsumowanie:

System holdingowy może pomóc w rozwinięciu przedsiębiorstwa poprzez skuteczniejszą formę kontrolowania finansów, redukcje kosztów ogólnych oraz pomaga w uzyskaniu wsparcia finansowego, dla przedsiębiorstw, które obawiają się konkurencji. Dodatkowo umożliwia omijanie ograniczeń antymonopolowych, rozkładając przedsiębiorstwo na pojedyncze, samodzielnie funkcjonujące podmioty.

Źródło:

Bogdan Nogalski i Zespół “HOLDING JAKO FORMUŁA RESTRUKTURYZACJI PRZEDSIĘBIORSTWA WIELOZAKŁADOWEGO WYŻSZA SZKOŁA ADMINISTRACJI I BIZNESU W GDYNI”

Teresa Kondrakiewicz “Holding jako forma współdziałania gospodarczego przedsiębiorstw Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio H, Oeconomia 35, 171-186 2001”

dr inż. Olimpia Grabiec Wyższa Szkoła Humanitas w Sosnowcu ISTOTA I PRZYCZYNY POWSTAWANIA GRUP KAPITAŁOWYCH

© Willet sp. z o.o. | All rights reserved.